İplik Teknolojisi II - A
Çorlu Mühendislik FakültesiTekstil Mühendisliği
- Kodu
- TMB345
- Yarıyılı
- 2026-2027 Güz Yarıyılı
- Teorik
- 2
- Uyg.-Lab
- 1-0
- Kredi
- 3
- AKTS
- 3
- Dersin türü
- Seçmeli
- Düzeyi
- Lisans
- Dili
- Türkçe
- Kategorisi
- Temel mesleki dersler
- Ön koşul (tavsiye)
- -
- Dersi veren
- Prof. Dr. FATMA GÖKTEPE
Dersin amacı
Yün iplikçiliği (uzun lif iplik eğirme sistemleri) ve alternatif (yeni) iplik eğirme sistemlerinin temel prensiplerini, mühendislik açısından önemli teknik parametreleri ve elde edilen iplik özelliklerini kavratmak.
Öğrenme çıktıları
- ÖÇ-1Yün iplikçiliği açısından önemli hammadde özelliklerini kavramak
- ÖÇ-2Yün iplikçiliğinde kullanılan farklı üretim yöntemlerini, makina ve prosesleri ve önemli teknik parametreleri kavramak
- ÖÇ-3Konvansiyonel olmayan yeni (alternatif) yöntemlerle iplik üretim metotlarının temel prensiplerini kavramak
- ÖÇ-4Konvansiyonel sistemlere kıyasla yeni iplik eğirme sistemlerinin avantaj ve dezavantajlarını kavramak
- ÖÇ-5İplik üretim yöntemlerinde son gelişmeler hakkında genel bilgi sahibi olmak
Dersin içeriği
Yün iplikçiliği (uzun lif iplik eğirme) sistemlerinin sınıflandırılması. Kullanılan hammadde özelliklerinin incelenmesi. Yün iplikçiliğinde tefrik, yıkama, kurutma, karbonizasyon, harmanlama ve açma işlemleri. Kamgarn iplik eğirme teknolojisi. Taraklama işlemi ve taraklama teorisi. Kamgarn iplikçilikte hazırlık işlemleri, tarama prosesi, fitil oluşumu ve iplik eğirme, önemli teknik parametreler. Ştrayhgarn iplik üretim prosesi. Yarı-kamgarn iplik üretim prosesi. İplik üretim teknolojilerinde son gelişmeler ve konvansiyonel olmayan alternatif (yeni) iplik üretim yöntemleri. Kompakt iplik eğirme. OE-rotor iplik üretimi. Hava-jetli, vorteks, friksiyon, siro, kaplama, self-twist vb. iplik üretim metotları. Hammadde ve iplik özellikleri, kritik öneme sahip teknik parametreler, ipliklerin yapıları ve kullanım alanları.
Haftalık konular
| Hafta | Konu | Ön hazırlık / yöntem |
|---|---|---|
| 1 | Dersin önemi ve gereksinimleri. Uzun lif iplikçiliğine giriş ve uzun lif iplikçilik sistemlerinin genel olarak sınıflandırılması. Kullanılan hammaddelerin iplikçilik açısından önemli özellikleri. | [1] |
| 2 | Uzun lif iplikçilik sistemlerinin genel olarak sınıflandırılması ve temel proses adımlarının karşılaştırmalı analizi. | [1] |
| 3 | Tefrik, ön açma ve ön temizleme işlemleri. Yün yıkama ve kurutma işlemleri. Karbonizasyon, harmanlama, yağlama, açma işlemleri. | [1] |
| 4 | Kamgarn iplikçilikte temel adımlar. Taraklama işlemi ve taraklama teorisi. | [1] |
| 5 | Kamgarn iplik eğirmede hazırlık işlemleri, tarama, tarama çekmeleri ve fitil oluşumu. | [1] |
| 6 | Kamgarn iplik eğirmede hazırlık işlemleri, tarama, tarama çekmeleri, fitil oluşumu, iplik eğirme ve iplik üretim hattında temel eğirme planı. | [1] |
| 7 | Ştrayhgarn iplikçilik. Ştrayhgarn tarağı. Ştrayhgarn iplik eğirme. Yarı-kamgarn iplikçilik. | [1] |
| 8 | Vize | |
| 9 | Ring iplik eğirme sistemlerinde kısıtlar ve gelişmeler: Kompakt iplik eğirme, farklı kompakt iplik eğirme sistemlerine örnekler, iplik özellikleri. | [2] |
| 10 | Alternatif (yeni) iplik üretim yöntemlerine genel bakış. Alternatif (yeni) iplik eğirme sistemlerinin sınıflandırılması. | [2] |
| 11 | Açık uç (Open-end) iplik eğirme sistemleri, iplik oluşum prensibi. OE-rotor iplik eğirme teknolojisi ve özellikleri, iplik üretiminde kritik parametreler, iplik yapı ve özellikleri. | [2] |
| 12 | Hava jetli ve vorteks iplik eğirme sistemleri, çalışma prensipleri, elyaf özellikleri, kritik parametreler, iplik özelliklerinin konvansiyonel sistemlerle karşılaştırılması. | [2] |
| 13 | Friksiyon iplik eğirme sistemi, çalışma prensibi, iplik özellikleri ve kullanım alanları. | [2] |
| 14 | Büküm iplikçilik (siro); ovalama metodu (self-twist); içi boş iğ (hollow-spindle), yapıştırma ve keçeleştirme vb. metotlarla iplik üretimi; iplik yapı ve özellikleri, kullanım alanları. | [2] |
| 15 | Alternatif (yeni) iplik eğirme sistemlerinin hammadde özellikleri, iplik yapısı ve üretim hızı bakımından genel olarak karşılaştırılması. | [2] |
| 16 | Ödev sunumları. |
Kaynaklar ve materyaller
- Ders notu
- Ders Notu [1] F. Göktepe, İplik Teknolojisi II Ders Notları, NKÜ.
[2] F. Göktepe, Yeni İplik Eğirme Sistemleri Ders Notları, Süleyman Demirel Üniversitesi, 2007, Isparta. - Diğer kaynaklar
- W. von Bergen (Çeviri: Bayram Yüksel), Ştrayhgarn ve Kamgarn Yün Iplikçiliği, Istanbul Teknik Üniversitesi Matbaası, Gümüşsuyu, 1986.
W. Klein, New Spinning Technologies, Short Staple Spinning Series, The Textile Instute, UK.
C. A. Lawrence, Fundamentals of Spun Yarn Technology, CRC Press, 2003.
P. R. Lord, Handbook of Yarn Production, Woodhead Publishing, 2003.
W. S. Simpson, Wool: Science and Technology, 2002.
D.J. McCreight, W. Feil, Short Staple Yarn Manufacturing, Caroline Academic Press, 2003, USA.
B. Uygun Nergis, İplik Eğirme Teknolojileri, İTÜ Yayınları, 2008.
H. Stalder (Çeviri: H. Erhan Kırtay), Alternatif Eğirme Sistemleri, Rieter İplikçilik El Kitabı, Cilt 6, 2009. - Dokümanlar
- Ders notları ve
Ders sunumlarına ait dinleyici notları öğrencilere verilecektir
Değerlendirme
- Sunum / Seminer Hazırlama 1 %10
- Arasınav 1 %30
- Dönem Sonu Sınavı %60
Program çıktıları ile ilişkisi
- PÇ-1A. Matematik, fen bilimleri ve Tekstil Mühendislik disiplinine özgü konularda yeterli bilgi birikimi; bu alanlardaki kuramsal ve uygulamalı bilgileri, Tekstil mühendisliği alanına özgü karmaşık mühendislik problemlerinin çözümünde kullanabilme becerisi.
- PÇ-2B. Tekstil Mühendisliği alanında karmaşık mühendislik problemlerini tanımlama, formüle etme ve çözme becerisi; bu amaçla uygun analiz ve modelleme yöntemlerini seçme ve uygulama becerisi.
- PÇ-3C. Karmaşık bir sistemi, süreci, cihazı veya ürünü gerçekçi kısıtlar ve koşullar altında, belirli gereksinimleri karşılayacak şekilde tasarlama becerisi; bu amaçla modern tasarım yöntemlerini uygulama becerisi.
- PÇ-4D. Tekstil Mühendisliği uygulamalarında karşılaşılan karmaşık problemlerin analizi ve çözümü için gerekli olan modern teknik ve araçları seçme ve kullanma becerisi; bilişim teknolojilerini etkin bir şekilde kullanma becerisi.
- PÇ-5E. Tekstil Mühendisliği alanında karmaşık mühendislik problemlerinin veya disipline özgü araştırma konularının incelenmesi için deney tasarlama, deney yapma, veri toplama, sonuçları analiz etme ve yorumlama becerisi.
- PÇ-6F. Disiplin içi ve çok disiplinli takımlarda etkin biçimde çalışabilme becerisi; bireysel çalışma becerisi.
- PÇ-7G. Sözlü ve yazılı etkin iletişim kurma becerisi; en az bir yabancı dil bilgisi; etkin rapor yazma ve yazılı raporları anlama, tasarım ve üretim raporları hazırlayabilme, etkin sunum yapabilme, açık ve anlaşılır talimat verme ve alma becerisi.
- PÇ-8H. Yaşam boyu öğrenmenin gerekliliği konusunda farkındalık; bilgiye erişebilme, bilim ve teknolojideki gelişmeleri izleme ve kendini sürekli yenileme becerisi.
- PÇ-9I. Etik ilkelerine uygun davranma, mesleki ve etik sorumluluk ve mühendislik uygulamalarında kullanılan standartlar hakkında bilgi.
- PÇ-10J. Tekstil Mühendisliği alanında proje yönetimi, risk yönetimi ve değişiklik yönetimi gibi, iş hayatındaki uygulamalar hakkında bilgi; girişimcilik, yenilikçilik hakkında farkındalık; sürdürülebilir kalkınma hakkında bilgi.
- PÇ-11K. Tekstil Mühendisliği uygulamalarının evrensel ve toplumsal boyutlarda sağlık, çevre ve güvenlik üzerindeki etkileri ve çağın mühendislik alanına yansıyan sorunları hakkında bilgi; Tekstil mühendisliği çözümlerinin hukuksal sonuçları konusunda farkındalık.
| ÖÇ-1 | ÖÇ-2 | ÖÇ-3 | ÖÇ-4 | ÖÇ-5 | |
|---|---|---|---|---|---|
| PÇ-1 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 |
| PÇ-2 | 1 | 3 | 2 | 2 | 2 |
| PÇ-3 | 3 | 2 | 2 | 2 | 2 |
| PÇ-4 | 1 | 1 | 1 | 1 | 2 |
| PÇ-5 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 |
| PÇ-6 | 1 | 3 | 1 | 1 | 3 |
| PÇ-7 | 1 | 3 | 1 | 1 | 3 |
| PÇ-8 | 1 | 3 | 1 | 1 | 3 |
| PÇ-9 | 4 | 4 | 4 | 4 | 4 |
| PÇ-10 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 |
| PÇ-11 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 |
AKTS iş yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre | Toplam |
|---|---|---|---|
| Ders süresi(sınav haftası dahildir: toplam ders saati) | 16 | 3 | 48 |
| Ödevler | 5 | 2 | 10 |
| Ara Sınav 1 | 1 | 10 | 10 |
| Yarıyıl Sınavı | 1 | 20 | 20 |
| Toplam iş yükü | 88 | ||
| Toplam iş yükü / 30 | 3 | ||
| Dersin AKTS kredisi | 3 | ||